Вы тут

Гісторыя. Як хлопчыка з пераломам сцягна ставілі на ногі ў Беларусі і Швейцарыі

Фота з сацсетак

Дора Бланк нарадзілася ў Мінску, жыве ў швейцарскім кантоне Цуг, кіруе невялікім атэлье ў цэнтры Масквы і часта бывае ў Беларусі. Яе сын Данік выступае на фартэпіянных конкурсах і займаецца скачкамі на батуце. Аднойчы з ім здарылася бяда — няўдалае прызямленне, пералом сцягна і... перспектыва правесці некалькі месяцаў на "расцяжцы" ў бальніцы, потым — у гіпсе. А потым зноў вучыцца хадзіць. Што было далей? Гісторыю таго, як хлопчыка са складаным пераломам падымалі на ногі ў Беларусі і Швейцарыі, распавядае яго мама.

Еўрарадыё публікуе запіс Доры Бланк ў Facebook са згоды аўтара.

Беларусь і Швейцарыя — два светы, дзве медыцыны, адны эмоцыі

Кажуць, прыгоды — праблемы, якая шчасліва вырашыліся. І гэты пост як раз пра гэта. Аповед даўгаваты, але ў двух словах не атрымалася. Не для таго, каб распавесці, як дрэнна ў Беларусі і як крута ў Швейцарыі. А для таго, каб нагадаць самой сабе і нам усім, што ёсць яшчэ столькі месцаў, дзе патрэбная дапамога і грошы для годных і правільных мэтаў. І, дарэчы, у Беларусі зусім не кепска...

Адыграўшы раніцай 2-і тур фартэпіяннага конкурсу ў беларускім мястэчку Драгічын, ужо ўвечары таго ж дня наш сын Данік жвава круціў двайное сальта ў батутным цэнтры Мінска. Няўдалае прызямленне і... пералом сцягна, шок, хуткая тэрмінова вязе Даніка ў траўмапункт 6-й клінічнай бальніцы. Вечар выхаднога дня, натоўп скрываўленых і не вельмі дарослых і дзяцей. Абколаты наймацнейшымі абязбольваючымі Данік, баючыся ад болю дыхаць, чакае свайго часу на каталцы ў калідоры. Нага выглядае жахліва, сумненняў у пераломе няма ніякіх, замест прамой самай моцнай і вялікай ў арганізме сцегнавай косці — недарэчна выглядае жахлівы крук.

Усё вакол працуе дакладна і зладжана

Нягледзячы на ​​велізарную колькасць людзей, якія пакутуюць, часам рыдаюць або крычаць, якімі забіты калідор, усё вакол працуе дакладна і зладжана, два дзяжурныя лекары і анестэзіёлаг па чарзе і з зайздросным пастаянствам, якое не дае магчымасці ўпасці ў істэрыку чакання, падыходзяць да нас і іншых пацыентаў і пытаюцца, як справы. Просяць пацярпець яшчэ трохі. Нарэшце рэнтген: пералом са складаным змяшчэннем, лекар выклікае мяне на размову. Распавядае пра далейшыя крокі: патрэбны поўны наркоз, каб зрабіць шкілетнае выцяжэнне.

Для мяне ўсе гэтыя словы — суцэльны кашмар з іншага свету, але лекар выглядае цалкам адэкватным, яго ўпэўненасць у правільнасці рашэння падкупляе. Нясмела пытаюся, ці можна пачакаць да заўтра, абдумваючы пра сябе крокі адступлення ў вялікую цывілізацыю ў выглядзе спецсамалёта ці спецмашыны. "Пачакаць, — кажа ён. — Можна, але рызыка вялікая, косць ўпіраецца ў скуру, ўнутраны крывацёк, які можа адкрыцца кожную хвіліну, ніхто не адмяняў. А ў гэтым месцы ўсё буйныя артэрыі і сасуды. Рашайцеся".

11 гадзін вечара, мозг ліхаманіць, дзіця кідаецца ў трызненні ад болю, ну якія тут могуць быць варыянты?

Два дзяжурныя лекары праяўляюць мудрагелістую фантазію і ствараюць з г*на цукерку

Наркоз чароўнымі рукамі анестэзіёлага доўжыўся літаральна 40 хвілін, цяпер папярок ногі, працягнутая скрозь костку, стаіць металічная спіца. Выглядае жахліва, як нага біяробата у фантастычных баевіках... Нас адпраўляюць у палату, дзе ў гэты час спрабуюць спаць, патрывожаныя уварваннем яшчэ аднаго жыхара, хлопчыкі рознага ўзросту з пераломамі рознай ступені цяжкасці. Канструкцыя, якую будуюць вакол нагі Даніка, адрозніваецца высокакрэатыўным падыходам і займае амаль гадзіну часу на сваё ўзвядзенне. І ствараюць яе (менавіта ствараюць, лепяць з таго, што ёсць) не хто-небудзь, а два дзяжурныя лекары, праяўляючы мудрагелістую фантазію і ўнікальныя здольнасці ствараць з г*на цукерку. Асабліва адрозніваецца незвычайнай ў сваім родзе прыгажосцю рарытэтная металічная штуковіна з надпісамі на нямецкай мове часоў, мяркуючы па складанасці шрыфту, 2-й, а то і 1-й Сусветнай вайны.

Сястрычкі мітусяцца і сумленна імкнуцца зрабіць усё максімальна добра — наколькі гэта магчыма ў адсутнасці сродкаў для мінімальнага камфорту ляжачага хворага: коўдрачка маленькая, але прыносяць другую, бялізна старэнькая, але чыстая, падушачкі зусім пасцираліся — прыносяць цэлых тры, нават ручнік ўзнікае са словамі: "Вось вазьміце, абатрыце хлопчыка цёпленькай вадзічкай". Наш хлопчык стогне ад кожнага дотыку не толькі да яго, але і да ложка. Лекар, сыходзячы, паведамляе прысуд: "6-8 тыдняў будзем ляжаць пад вагай гіры, нерухома і не ўстаючы. Калі ўсё ўстане на месца, то пасля гэтага — гіпс, і яшчэ 6-8 тыдняў скачам на мыліцах. Далей, калі ўсё зраслося правільна і ногі не рознай даўжыні, вучымся хадзіць, потым 3-6 месяцаў рэабілітацыі. Калі зраслося няправільна, то ламаем па-новай і... глядзіце вышэй". Моцна... Бабуля з дзядулем разгублена, але ўпэўнена імкнуцца мяне супакоіць, распавядаючы, як яны будуць забаўляць ўсе гэтыя шматлікія месяцы свайго ўнука. Ужо і расклад складаюць.

Данік забываецца ў сонным трызненні, а я сутаргава ўрываюся ў інтэрнэт. На ключавыя словы ў пошукавіку — "шкілетнае выцяжэнне" — ніводнага фота канструкцыі, падобнай на нашу. Нешта падобнае ёсць на старадаўніх гравюрах і малюнках у старых медыцынскіх падручніках. У астатнім — ёсць фота больш складаных канструкцый, вядомых нам з фільмаў 50-60-х гадоў мінулага стагоддзя. Мда, падобна, што, калі выкарысталі гэтую крутую нямецкую жалязяку са спіцай, працягнутай папярок косці, яшчэ не вынайшлі фатаграфію...

"Мы таксама ўмеем рабіць такія аперацыі, але ў нас няма матэрыялаў"

Да раніцы, прачытаўшы пра пераломы сцягна і праславутае шкілетнае выцяжэнне ўсё, што было магчыма, я ўжо дакладна ведаю, што можна зрабіць нешта лепшае, чым гэты здзеклівы садысцкія спосаб, і з маніякальнай настойлівасцю пачынаю шукаць варыянты тэрміновай эвакуацыі. З 4-х кругласутачных службаў хуткай авіяцыйнай дапамогі ў 5 гадзін раніцы адгукаецца адна — вядома ж, швейцарская. Уся раніца праходзіць у тэлефонных перамовах і перапісцы. Да 10 раніцы прачынаюцца беларускі і расійскія службы. І швейцарцы ўсё роўна аказваюцца па-за канкурэнцыяй: самыя прафесійныя, рэагуюць хутчэй за астатніх і ... не паверыце — самыя танныя, у 2,5 раза таннейшыя за ўсіх астатніх. "Наша паслуга будзе аплачаная Вашай страхоўкай, Вам толькі трэба даслаць пабольш фота дзіцяці і сітуацыі", — кажа мне менеджар кампаніі. У гэтым месцы сэрца маё не вытрымлівае ў воклічы захопленага здзіўлення — яшчэ і страхавая ўсё аплаціць!

"Мы забярэм дзіця ў аэрапорце Мінска, — працягвае аператар. — Дашліце, калі ласка здымкі пералому і фота дзiцяцi". І ўжо праз 5 хвілін пасля майго ліста з фота нашага крэатыўнага "шкілетнана выцяжэння" — званок лекара: "Калі ласка, не прыязджайце ў аэрапорт, чакайце нас у бальніцы, мы самі прыедзем, падрыхтуем і забяром дзiця". Голас спакойны і стрыманы, але я ж разумею, што ён падумаў, калі ўбачыў наша фота.

Дзяжурны лекар клінікі на маю просьбу падрыхтаваць дакументы на эвакуацыю цяжка, з крыўдай, але пры гэтым з разуменнем уздыхнуў: "Гэта Ваша права — забірайце. Так, Швейцарыя, разумею. Яны будуць рабіць аперацыю, ставіць спецыяльную эластычную шыну. Мы таксама ўмеем рабіць такія аперацыі, але ў нас няма матэрыялаў, якія могуць расці разам з дзіцём, і няма персаналу, які ўмее праводзіць пасляаперацыйную рэабілітацыю".

Дзяжурны ўрач, як аказалася, выдатна валодае англійскай

Роўна ў 7 гадзін вечара, як і было абяцана аператарам, у двор клінікі пад'ехала машына хуткай дапамогі, узятая ў арэнду швейцарскай службай. Усе хворыя на ўсіх паверхах клінікі, хто мог трымацца на нагах, высыпалі ў калідор, каб убачыць цуд: высокі загарэлы прыгажун і такая ж высокая і загарэлая прыгажуня ў спецвопратцы галоўнага горнага ратавальніка Швейцарыі — кампаніі Rega, якая сядзіць ідэальна. Гэтая пара выглядала пасярод натоўпу цяжка і не вельмі цяжка хворых і бальнічнага персаналу іншапланетнымі істотамі.

Праводзіць нас выйшлі не толькі ўсе хворыя, але і работнікі клінікі, ад працы якіх, трэба сказаць, засталіся толькі добрыя, душэўныя і цёплыя ўспаміны. Гэтыя людзі рабілі сваю справу добра, неляніва, з веданнем і разуменнем пакутаў. Смешная, як водзіцца, тоўстая кухарка, якая вымаўляла хлапчуку гадоў 12-ці, што ён зноў не паабедаў нармальна, а жыве на адной "Кока-Коле" з печывам, маладая прыгожая сястрычка, якая амаль цэлую гадзіну разам са мной спрабавала як мага больш бязбольна падсунуць пад попу Даніка нязручнае металічнае судна, чуллівая нянечка, якая мякка і без раздражнення мыла і супакойвала хлопчыка на мыліцах, які не паспеў дабегчы да прыбіральні, дзяжурны ўрач, які, як аказалася, выдатна валодае англійскай і які выразна і спакойна распавёў ўсю гісторыю і ход лячэння швейцарскаму лекару.

"Калі ваш лекар не супраць, то заўтра вас выпішуць"

"Kinderspital Zurich" сустрэў нас спакойнымі прыязнымі тварамі і упэўненасцю, што мы нарэшце патрапілі ў цывілізацыю, і далей усё будзе значна лепш. Канцы металічнай спіцы, якая тырчала з нагі і зрабіла фурор ў прыёмным аддзяленні, былі максімальна зрэзаныя, але яна пакуль пакінутыя ў назе — лекары вельмі баяліся, што з ёй была занесеная інфекцыя. Велізарная чыстая палата, мноства касмічных прыбораў і прыстасаванняў, ложак для мамы ці таты — такі ж зручны, як у дзіцяці. І хоць 3-х гадзінную аперацыю зрабілі з затрымкай больш чым на суткі — усе чакалі развіцця інфекцыі ад жахлівай беларускай спіцы, але ўжо праз 12 гадзін пасля аперацыі былі знятыя ўсе павязкі, акрамя пластыру на велізарнай ране, а праз 16 гадзін пасля наркозу прыйшоў хударлявы спартыўны доктар з каляровымі радаснымі мыліцамі і запатрабаваў ад Даніка ўстаць. Той спачатку не зразумеў, здзіўлена шукаючы дапамогі, паглядзеў на бацькоў, то бок на нас, а потым яму ўсё-ткі прыйшлося паўзці. На трох канечнасцях, вядома, не хутка. А яшчэ праз паўгадзіны яго прымусілі вучыцца хадзіць на мыліцах ўверх і ўніз па лесвіцы. "З майго боку няма прэтэнзій, вы можаце ісці дадому. Калі ваш лекар не супраць, то заўтра вас выпішуць".

Заўтра? На другія суткі пасля цяжкай аперацыі?

"Заўтра", Данік ляжаў у машыне па дарозе дадому, крывячы рожы ад нязручнасці і болю, а ўжо ўвечары прысеў да піяніна, каб паспрабаваць што-небудзь сыграць, націскаючы хворай нагой на педаль. Нам трэба будзе 6 тыдняў скакаць на мыліцах і 3 месяцы не займацца спортам... Але гэта такая дробязь у параўнанні з тым, якія пакуты давялося б адчуваць там у Мінску 1,5-2 месяцы на выцяжцы наогул без руху, а потым яшчэ шмат месяцаў барацьбы за здаровую канечнасць.

"Беларуская клініка не атрымае ніякай кампенсацыі ад маёй страхавой кампаніі"

Нам пашанцавала, у нас ёсць Швейцарыя. Але як жа шкада тых дзетак, у якіх яе няма, і якім давялося і яшчэ давядзецца перажыць дагістарычнае "шкілетнае выцяжэнне" і іншыя страшныя віды лячэння і болю. І як шкада тых лекараў, якія ведаюць, што можна пазбегнуць мноства дзіцячых пакут, і пры гэтым не маюць магчымасці гэтага зрабіць проста таму, што няма грошай на матэрыялы і правільнае навучанне персаналу. І самае ў гэтым месцы дурное — гэта тое, што з такіх, як я і мой сын, у беларускай клініцы наогул не бяруць ніякіх грошай. Лекары і нянечкі з жахам кідаюцца ад невялікіх ўзнагароджанняў, паказваючы тэкст пра барацьбу з карупцыяй, які вісіць на сцяне. Гэта вельмі крута, што персанал бальніцы не бярэ хабараў, праўда і не хабараў зусім, а выражэння ўдзячнасці, у улікам іх мізэрнай зарплаты. Гэта выклікае павагу, і гэта было б зразумела, калі б гэтыя нянечкі атрымлівалі дастойную зарплату. Бо нікому ў галаву не прыйдзе даць чаявыя нянечцы ў швейцарскай клініцы.

На маё пытанне, колькі я павінна заплаціць, як асоба іншай дзяржавы, дзяжурны ўрач беларускага шпіталя робіць круглыя ​​вочы і нешта кажа пра Саюзную дзяржаву і ўзаемадапамогу. І пры гэтым нават не пытаецца ў мяне нумар страхоўкі. Гэта значыць, клініка не атрымае ніякай кампенсацыі ад маёй страхавой кампаніі. Няўжо няма механізму, па якім клініка гэтую кампенсацыю атрымае? Але я ж магу заплаціць, і такія, як я, таксама. І тады, магчыма, з'явіцца магчымасць купіць крыху больш новых матэрыялаў і навучыць персанал. І пакут стане крыху менш...